Gisteravond op de gemeenteraad komt er een punt voor dat mij, als burgemeester van deze kunststad, na aan het hart ligt.

’t Brugse Vrije, waarvan het kunstbezit sinds het eind van de Franse Revolutie in handen was van de Provincie, veranderde in 1984 van functie en van eigenaar. Het voormalige Gerechtshof werd aangekocht door de Stad die er een aantal stadsdiensten huisvestte en het beheer van het gebouw in handen kreeg. Nochtans bleef de kunstcollectie in het Brugse Vrije eigendom van de Provincie. Onder de “kunstcollectie” verstaan we enerzijds de kunstwerken en voorwerpen die een sterke historische band hebben met de renaissancezaal of schepenzaal en die zich in deze ruimte bevinden. Het gaat om de 16e-eeuwse Keizer Karelschouw  (met de houten vorstenbeelden, de marmeren bas-reliëfs en de haardplaat), een reeks geschilderde vorstenportretten uit de 17e en 18e eeuw, enkele schilderijen met een duidelijk gerechtsthematiek, kasten, banken, een inktstel en een reeks boeken uit de 17e en 18e eeuw. Anderzijds zijn er in andere ruimtes dan de schepenzaal die tevens een provinciaal museum is, 18e-eeuwse schilderijen in de lambriseringen ingewerkt, waardoor ze dus deel uitmaken van de vaste interieuraankleding die dan weer eigendom is van de Stad Brugge.Het is duidelijk dat al de genoemde kunstwerken dus onlosmakelijk met het gebouw verbonden zijn.Tot nu toe was er, omwille van dit gemengd beheer van gebouw enerzijds en kunstpatrimonium anderzijds, een concessie afgesloten waardoor het dagelijks beheer van de kunstwerken gebeurde door de stedelijke musea. 

Bruikleenvragen werden via de dienst Cultuur aan de deputatie voorgelegd. De overeenkomst werd afgesloten voor een duur van 12 jaar, ingaande op 1 mei 1996 en is dus 2 jaar geleden beëindigd.Het was een aanleiding om na te denken over een andere beheersformule die zou toelaten het kunstpatrimonium verder in de beste omstandigheden in stand te houden, te beheren en toegankelijk te stellen voor het publiek. Een reële eenheid van beheer zou bij toekomstige restauratiedossiers of bij bruikleenaanvragen door derden niet langer aanleiding geven tot complexe situaties en procedures.  

Ik heb dan ook contact genomen met de gouverneur met de vraag om om na te gaan wat de mogelijkheden waren. De Provincie en de Stad kwamen vervolgens, na afweging van diverse formules, overeen dat aan de Provincieraad en aan de Gemeenteraad een eigendomsoverdracht van het kunstpatrimonium zou voorgesteld worden van de Provincie aan de Stad. Vanavond komt dit punt, zoals gezegd, op de Gemeenteraadszitting, op 23 september staat het geagendeerd op de zitting van de Provincieraad.
De overeenkomst terzake voorziet in een kostenloze overdracht waarbij de Stad er zich toe verbindt de goederen verder te beheren als een goede huisvader en in te staan voor alle onderhoud en alle herstellingen, een veilige bewaring en een afdoende verzekering.
De Stad verbindt er zich voorts toe in alle communicatie omtrent het museum en ook ter plaatse te verwijzen naar de kostenloze overdracht van de collectie door de Provincie.

Aangezien het paleis van ‘t Vrije gerangschikt werd als monument zal de Stad een beroep kunnen doen op restauratiepremies voor o.a. de restauratie van de monumentale renaissanceschouw die aan de orde is. Dit restauratiedossier – voor de schouw en voor de plafonds en het interieur van de Schepenzaal- loopt al sinds 2002. Een vlotte afwikkeling werd gehinderd door het vervlochten beheer. De nieuwe situatie zal ertoe leiden dat er nu op veel eenvoudiger manier werk kan van gemaakt worden. Al op 15 oktober eerstkomend, houden de betrokken diensten daarover overleg. Ik ben heel blij dat Stad en Provincie, met het oog op de vrijwaring van dit prachtig en waardevol kunstpatrimonium, tot een constructieve oplossing zijn gekomen. De goede verstandhouding tussen beide besturen heeft al meermaals geleid tot goede afspraken, zo bijvoorbeeld voor de inrichting van een erfgoeddepot, een punt dat op de vorige gemeenteraad op de agenda stond.